Herken 4 de signalen

Voor de omgeving van de 65-plussers (en professionals)

Psychische problemen bij 65-plussers uiten zich soms anders dan bij jongeren of andere leeftijdsgroepen, en worden daardoor niet altijd meteen herkend. Signalen van kopzorgen worden onterecht beschouwd als ‘normaal’ of als iets wat bij het ouder worden hoort. 

Toch zijn er signalen die aangeven dat iemand het moeilijk heeft. Het is belangrijk om deze signalen te herkennen en ernstig te nemen, omdat ze, ongeacht je leeftijd, invloed kunnen hebben op het dagelijks functioneren en de kwaliteit van leven. Als familielid, vriend, buur of professional kan jij het verschil maken door alert te zijn voor onderstaande vier signalen. 

Zeker wanneer je meerdere signalen opmerkt en deze zich gedurende langere tijd voordoen, kan dit erop wijzen dat iemand hulp nodig heeft.

Verandering in gedrag

Psychische problemen brengen vaak veranderingen in gedrag mee, zoals minder eten of slapen (of net veel meer), minder zelfzorg of terugkerende onverklaarbare lichamelijke klachten. Wees alert als dit gedrag nieuw is, duidelijk toeneemt, of samenhangt met een ingrijpende gebeurtenis zoals pensioen, verlies of ziekte.

Verandering in emotie

Als het niet goed gaat met iemand dan merk je dat meestal aan emoties. Vaker boos zijn, sneller huilen, veel minder fut hebben, schuldgevoelens, gevoelens van nutteloosheid ... Ook het (frequenter) uiten van gevoelens van eenzaamheid, levensmoeheid en hopeloosheid zijn dikwijls een teken dat het niet goed gaat.

Minder sociaal contact

Mensen die het psychisch zwaar hebben, isoleren zich meer van de buitenwereld en zijn meer in zichzelf gekeerd. Ze trekken zich terug, spreken minder af met vrienden en familie, investeren niet meer in sociale contacten, zijn stiller dan gewoonlijk en komen minder buiten. Bovendien krijgen 65-plussers vaker te maken met sociale isolatie door omstandigheden, gebeurtenissen en lichamelijke problemen.

Zeggen dat het niet goed gaat

Uit uitspraken die mensen doen, zoals: “ik zie het niet meer zitten”, “ze mogen me komen halen”, “ik wil je niet lastigvallen met mijn problemen”… Kan je afleiden dat ze het moeilijk hebben. Soms is dat duidelijk, soms ontwijkend en vaag. Neem zulke uitspraken altijd ernstig.

Deze signalen werden in kaart gebracht door VLESP (Vlaams Expertisecentrum Suïcidepreventie) in samenwerking met Te Gek!?.
 

Herken jij de signalen bij iemand? Lees hier meer over hoe je kan helpen

De signalen bij jezelf als 65-plusser herkennen?